Fotelik samochodowy ma zasadniczo dwa zadania.
Pierwszym zadaniem fotelika jest wygodna podróż każdego dnia. Ta funkcja będzie prawdopodobnie
jedyną, którą będzie realizować (jeśli będziemy mieli zawsze szczęście).
Drugim, i tak naprawdę najważniejszym zadaniem, jest ochrona dziecka w czasie kolizji drogowej.
Dobry fotelik projektowany jest najpierw właśnie po to. Następnie myśli się o wygodzie a na samym
końcu warto, żeby ładnie wyglądał i miał jakieś ciekawe bajery jak np. głośniczki w zagłówku.
Nie każdy fotelik będzie bezpieczny w każdym samochodzie, dla wszystkich dzieci w różnym wieku.
Foteliki projektowane są pod pewną uogólnioną wizję samochodu, a testy przeprowadza się w
zasadzie na jednym typie ławki udającej kanapę samochodu. Samochody mają różne nachylenie
siedziska, zmienny kształt kanapy i profil oparcia. Zmienna, w zależności np. od liczby i gabarytów
członków rodziny, będzie przestrzeń jaką dysponujemy z tyłu. Dlatego tak ważne jest, aby dopasować
fotelik do samochodu i do dziecka przy uwzględnieniu pełnej logistyki rodzinnej (wzrost rodziców,
ilość dzieci, zwierzęta, liczba samochodów w domu).
Dopasowanie do samochodu będzie m.in polegać na sprawdzeniu: jakości montażu, kąta pochylenia,
ale również czy dany fotelik jest dobry dla danej grupy wiekowej i jak szybko dziecko z niego
wyrośnie.
Ważna będzie również ocena danego produktu, czy posiada dobre oceny bezpieczeństwa: np. czy
przeszedł pozytywnie szwedzki “PLUS TEST”.
Możemy wyróżnić trzy okresy fotelikowe u dzieci.
Okres niemowlęcy
Fotelik jest mobilny, możemy zabrać go do domu. Przed wyjściem dziecko spokojnie wkładamy do
fotelika, zapinamy mocno pasy i przykrywamy dziecko na czas przejścia do samochodu.
W aucie możemy zapiąć fotelik pasami lub zamontować do bazy, która jest tam na stałe przypięta
isofixem. Zmiana siedziska następuje, gdy dziecko zacznie samodzielnie siadać – najczęściej ok 10
mc życia. Staraj się nie wykorzystywać tego fotelika zamiast gondoli na stelażu wózka. Maksymalny
czas przebywania w foteliku to dwie godziny. Po tym czasie musisz zrobić dłuższą przerwę i pozwolić
dziecku się poruszać.
Okres 1-4 lata
Powinien być to fotelik umożliwiający jazdę tyłem do kierunku jazdy, do minimum 4 roku życia
dziecka. To skandynawskie zalecenie każdego dnia ratuje życie i zdrowie dzieci. Szwedzka myśl staje
się coraz bardziej popularna szczególnie w Polsce i w Hiszpanii. Innych kraje europejskie również
zaczynają się przekonywać do takiego sposobu podróżowania dzieci. Foteliki tyłem do kierunku jazdy
umożliwiają jazdę do 105 cm lub 125 cm wzrostu dziecka. Może być obrotowy, może być też
nastawiony na “pancerność”. Często są to foteliki modułowe, czyli na jedną bazę wchodzą dwa fotele-
dla niemowlaka i dla małego dziecka.
Może być też dodatkowo wysuwany lub składany. Wybór jest ogromny. Taki fotelik najczęściej zostaje
w samochodzie na stałe, może być montowany isofixem lub na pasy. Mamy często możliwość
wykorzystania tej samej bazy co przy poprzednim foteliku.
Jeśli Twoje dziecko jest np. w 90 centylu szybko wyrośnie z fotelika do 105 cm. Dzieci możemy wozić
naprawdę długo tyłem. Umożliwiają to duże foteliki RWF (RWF to skrót od „rearward facing”, co
oznacza „tyłem do kierunku jazdy). W takich fotelikach nasze dzieci są PIĘĆ RAZY
BEZPIECZNIEJSZE niż w foteliku przodem do kierunku jazdy, co potwierdza wspomniany wcześniej
TEST PLUS (żaden fotelik przodem nigdy go nie przeszedł).
Jazda tyłem do minimum 4 roku życia to nasz złoty standard, ale możemy wykupić platynową kartę
bezpieczeństwa i wozić dziecko tyłem jeszcze dłużej.
Okres od 4 roku życia
Teoretycznie ostatnim fotelem będzie opcja dla dzieci 100 -150 cm wzrostu. Po drodze mogą
wydarzyć się różne zawiłości i czasami trzeba zmodyfikować powyższe etapy fotelikowania np.
dodamy fotelik multigrupowy przodem lub po foteliku tyłem do 105 cm zdecydujemy się na fotelik
tyłem do 125 cm.
Ostatni fotelik powinien być do 150 cm i nie posiadać już pasów wewnętrznych. Jego zadaniem jest
ochrona boczna (w tym głowy), prawidłowe pozycjonowanie pasów bezpieczeństwa na miednicy lub
udach dziecka oraz na środku obojczyka, podwyższenie siedziska, aby kurtyny powietrzne mogły
lepiej zadziałać.
Czasami, gdy dziecko wyrośnie z tego fotela, będzie potrzeba jeszcze przez chwilę używać tzw.
poddupnika, ponieważ np. pas ramienny może jeszcze wchodzić na szyję a biodrowy na brzuch.
Ważne, żeby miał duże podłokietniki a najlepiej isofix. Dzięki temu pasy na dziecku będą zawsze
prawidłowo ułożone.
Fotelik stanowi ostatnią deskę ratunku podczas kolizji drogowej. Dobre foteliki, szczególnie te tyłem
do kierunku jazdy, potrafią ochronić dzieci w najgorszych tarapatach.
Dlatego tak ważne jest dobranie fotelika w specjalistycznym sklepie z fotelikami, jak najdłuższe
wożenie dzieci tyłem, prawidłowe zapinanie dzieci pasami (zawsze zrób test szczypnięcia pasów tak
aby pasy nie były za mocno lub za luźno).
Na koniec kilka ogólnych zasad, które proponujemy wdrożyć przy przewożeniu dzieci
Przed podróżą zadbaj o:
- Dziecko
- Zdejmij kurtkę, szczególnie gruba i puchowa utrudnia prawidłową pracę pasów oraz przegrzewa
dziecko - Pozostaw okrycie w przestrzeni pasażerskiej w razie potrzeby
- Nigdy nie karm dziecka w trakcie drogi
- Fotelik samochodowy
- Dopasowany do dziecka i pojazdu
- Sprawdź w instrukcji limity wzrostu i wagi
- Nigdy nie wyjmuj dziecka z fotelika w trakcie jazdy
- Pasy
- Powinni mieć je zapięte wszyscy w samochodzie
- Dociągaj pasy i sprawdzaj testem szczypnięcia
- Kontroluj ułożenie pasów na ciele dziecka
- Luźne przedmioty
- W przestrzeni pasażerskiej powinno znajdować się jak najmniej przedmiotów
- Ciężkie, twarde i ostre przedmioty powinny być zabezpieczone w bagażniku
- Zamontuj przegrodę, w formie siatki lub kratki, oddzielającą bagażnik
- Sprawne auto, wypoczętego kierowcę
- Regularnie kontroluj stan techniczny pojazdu
- Przed dłuższą trasą zaplanuj odpowiedni odpoczynek
- Rób przerwy w czasie podróży i zadbaj o komfortowe warunki w aucie
.
Jacek Rosłonek, Ratownik Medyczny, Osiem Gwiazdek Warszawa
Maciej Efenberg, fizjoteraupeta, Osiem Gwiazdek Warszawa